Monday, January 19, 2026
Home hindi news Vande Mataram 150 years: ‘वंदे मातरम’ ने उड़ाई थी अंग्रेजों के रातों...

Vande Mataram 150 years: ‘वंदे मातरम’ ने उड़ाई थी अंग्रेजों के रातों की नींद, जानिए एक-एक शब्द का अर्थ | Vande Mataram 150 years: gave sleepless nights to the British, know the History, Lyrics and meaning of each Word in Hindi

Advertisement

Vande Mataram 150 years: ‘वंदे मातरम’ ने उड़ाई थी अंग्रेजों के रातों की नींद, जानिए एक-एक शब्द का अर्थ | Vande Mataram 150 years: gave sleepless nights to the British, know the History, Lyrics and meaning of each Word in Hindi

India

Advertisement

oi-Ankur Sharma

VandeMataramStoryinHindi:भारतकेराष्ट्रीयगीत’वंदेमातरम’सिर्फएकगीतनहींबल्किहरभारतीयपहचानहै,यहगीतनकेवलभारतीयस्वतंत्रतासंग्रामकीआत्मारहाहै,बल्किदेशभक्तिऔरमातृभूमिकेप्रतिसमर्पणकीसबसेसुंदरअभिव्यक्तिभीहै।सोमवारकोपीएममोदीनेलोकसभामेंकहाकि’वंदेमातरम्शक्तिऔरचेतनाकाप्रवाहहै।’

येभारतकीराष्ट्रीयपहचान,जिसकाएक-एकशब्दनस-नसमेंदेशभक्तिकीभावनाकोजगाताहै,अंग्रेजोंकीनींदउड़ानेवालेइसगीतकीकहानीभीबहुतरोचकहै,जिसेहरभारतीयकोजाननाबहुतजरूरीहै।

Vande mataram 150 years

VandeMataramकीरचनाकिसनेकी?

वंदेमातरमकीरचनाBankimChandraChatterjeeनेकीथी।उन्होंनेयहगीत7नवंबर1875मेंलिखाथा,औरइसेउनकीप्रसिद्धउपन्यास’आनंदमठ'(Anandamath)मेंशामिलकियागयाथा,जो1882मेंप्रकाशितहुआ।

भारतमाताकोएकदेवीकेरूपमेंचित्रितकियागया

इसगीतमेंभारतमाताकोएकदेवीकेरूपमेंचित्रितकियागयाहै,स्वतंत्रतासंग्रामकेदौरानयेगीतक्रांतिकारियोंऔरस्वतंत्रतासेनानियोंकाप्रेरणास्रोतबना।1947मेंस्वतंत्रताप्राप्तिकेबाद,24जनवरी1950कोइसेभारतकेराष्ट्रीयगीत(NationalSong)कादर्जादियागया।

VandeMataramकामहत्व

वंदेमातरमकाअर्थहै-‘मां,मैंतुम्हेंनमनकरताहूं।’यहगीतभारतीयसंस्कृति,मातृभूमिऔरप्रकृतिकेप्रतिगहरेप्रेमकाप्रतीकहैइसीकारणइसेराष्ट्रपितामहात्मागांधीनेस्वतंत्रताआंदोलनकीआत्माकहाथा।येकेवलएकगीतनहीं,बल्किभारतकीआत्माकीध्वनिहै।येगीतमेंछहपदोंकाहै,जिसमेंकेवलदोपदसंस्कृतकेहैंऔरबाकीचारपदबंगालीमेंहैं।

Vande mataram

VandeMataramLyrics(वन्देमातरम्हिंदीलिरिक्‍स)

  • वन्देमातरम्।
  • सुजलाम्सुफलाम्मलय़जशीतलाम्,
  • शस्यश्यामलाम्मातरम्।वन्देमातरम्।।1।।
  • शुभ्रज्योत्स्नापुलकितयामिनीम्,
  • फुल्लकुसुमितद्रुमदलशोभिनीम्,
  • सुहासिनीम्सुमधुरभाषिणीम्,
  • सुखदाम्वरदाम्मातरम्।वन्देमातरम्।।2।।
  • कोटि-कोटिकण्ठकल-कलनिनादकराले,
  • कोटि-कोटिभुजैर्धृतखरकरवाले,
  • केबॉलेमाँतुमिअबले,
  • बहुबलधारिणींनमामितारिणीम्,
  • रिपुदलवारिणींमातरम्।वन्देमातरम्।।3।।
  • तुमिविद्यातुमिधर्म,
  • तुमिहृदितुमिमर्म,
  • त्वम्हिप्राणाःशरीरे,
  • बाहुतेतुमिमाँशक्ति,
  • हृदय़ेतुमिमाँभक्ति,
  • तोमारेईप्रतिमागड़िमन्दिरे-मन्दिरे।वन्देमातरम्।।4।।
  • त्वम्हिदुर्गादशप्रहरणधारिणी,
  • कमलाकमलदलविहारिणी,
  • वाणीविद्यादायिनी,नमामित्वाम्,
  • नमामिकमलाम्अमलाम्अतुलाम्,
  • सुजलांसुफलांमातरम्।वन्देमातरम्।।5।।
  • श्यामलाम्सरलाम्सुस्मिताम्भूषिताम्,
  • धरणीम्भरणीम्मातरम्।वन्देमातरम्।।6।।

VandeMataramकाहिंदीअर्थ

  • वंदेमातरम्-हेमातृभूमि,मैंतुम्हेंनमनकरताहूँ।
  • सुजलामसुफलाममलयजशीतलाम-तुमजलऔरफलोंसेभरपूरहो,
  • शीतलमलयपर्वतकीमंदपवनसेशीतलहो।
  • स्यश्यामलाममातरम्-तुम्हारेखेतलहलहातेहैं,हरियालीसेआच्छादितहैं,
  • हेजननी,तुम्हेंप्रणाम।
  • शुभ्रज्योत्स्नापुलकितयामिनीम्-चांदनीरातोंमेंतुमआलोकितहोतीहो,
  • फुल्लकुसुमितद्रुमदलशोभिनीम्-खिलेहुएपुष्पोंऔरवृक्षोंसेतुमसुसज्जितहो।
  • सुहासिनींसुमधुरभाषिणीम्-तुम्हारीवाणीमधुरहै,तुम्हारामुखमुस्कानसेभराहै।
  • सुखदांवरदांमातरम्-तुमसुखदेनेवालीऔरवरदानप्रदानकरनेवालीमाताहो।
  • हेमातृभूमि,वंदेमातरम्-तुम्हेंबारंबारनमन।

https://hindi.oneindia.com/news/india/vande-mataram-150-years-gave-sleepless-nights-british-history-lyrics-meaning-of-each-word-hindi-1424991.html

Subscribe to Viral News Live